نه‌وشیروان مسته‌فا له‌نێوان خه‌ونی ده‌سه‌ڵات و واقیعی ئۆپۆزیسیۆن بووندا



هه‌بوونی گه‌نده‌ڵى ئیداریى ونه‌بوونى خزمه‌تگوزارییه‌كان وخۆسه‌پاندنى ده‌سه‌لاَتى دوو حیزبى فه‌رمانرِه‌وا ورێگرتن له‌درووستبوونى ئۆپۆزیسیۆنێكى كاریگه‌رو یه‌كلانه‌بوونه‌وه‌ى چاره‌نووسى ناوچه‌ دابرِاوه‌كانى كوردستان، هه‌رِه‌شه‌ى عه‌ره‌بى عێراق به‌شیعه‌و سووننه‌وه‌ له‌هه‌رێمى كوردستان، قه‌یرانى كوشنده‌ى خولقاندووه‌ له‌رِوَژگارى ئه‌مرِوَدا. شه‌قامى كوردیی له‌هه‌مووكات زیاتر پێویستى به‌گوَرِانكارییه‌، به‌ره‌ى ریفۆرم به‌سه‌ركردایه‌تى نه‌وشیروان مسته‌فا ماوه‌ى دووساڵه‌ بانگه‌شه‌ى چاكسازیی وگۆرِان ده‌كه‌ن، به‌لاَم ئه‌وه‌ى تائێستا بوَته‌ جێگاى دوودڵى و بێئومێدیى چاودێرانی سیاسیی و رۆشنبیران روَژنامه‌نووسان وته‌نانه‌ت شه‌قامى كوردییش مێژووى سیاسیى نه‌وشیروان مسته‌فایه‌، كه‌ له‌رابردووى كاركردنیدا له‌نێو یه‌كێتى نیشتیمانى كوردستان، وه‌ك توندرِه‌وترین سیاسه‌تمه‌دار ناسراوه‌و به‌ئه‌ندازیارى شه‌رِى ناوخوَش ناوزه‌د كراوه‌، ئه‌مه‌ وێرِاى ئه‌و په‌یوه‌ندییه‌ به‌تین و توندوتوَڵه‌ى نه‌وشیروان مسته‌فا به‌ "تاڵه‌بانی "یه‌وه‌ كه‌زۆرێك له‌چاودێرانى سیاسیى پێیانوایه‌ ریفوَرم گه‌مه‌یه‌كى سیاسیى تری نێوان تاڵه‌بانى و نه‌وشیروان مسته‌فایه‌و له‌دواجاردا نه‌وشیروان هێلكه‌كان له‌نێو سه‌به‌ته‌ى تاڵه‌بانیدا داده‌نێته‌وه‌، تاڵه‌بانیش وه‌ك هه‌موو جاره‌كانی پێشوو نه‌وشیروان ده‌كاته‌وه‌ براى گه‌وره‌ى خۆى، له‌ده‌ره‌وه‌ى ئه‌م بۆچوونانه‌ش خه‌ڵكانێكى زۆر پێیانوایه‌ ئه‌مجاره‌یان نه‌وشیروان ده‌یه‌وێت ببێته‌ سیمبولى گۆرِان و ته‌نیا سیاسه‌تمه‌دارێكه‌ كه‌له‌توانایدا هه‌یه‌ گۆرِان درووست بكات و نێو ماڵى خه‌ڵكى كوردستان ویه‌كێتى له‌وئاژاوه‌و قه‌یرانانه‌ى ئه‌مرِۆ رزگار بكات. به‌شێوه‌یه‌كی گشتیی رایه‌كی كۆنكرێت و ره‌ها له‌سه‌ر ئه‌و پرِۆژه‌یه‌ نییه‌ كه‌نه‌وشیروان وهاورِێكانی ناویانناوه‌ "ریفۆرم "، به‌ڵكو بۆچوونه‌كان دووریی زۆر له‌نێوانیاندا به‌دیده‌كرێت، چونكه‌ هه‌ن پێیانوایه‌ نه‌وشیروان دیسان گه‌مه‌یه‌كی سیاسیی ده‌كات، یان بۆچوونێكی باو هه‌یه‌ برِوای وایه‌ نه‌وشیروان هیچی تر ناكات و ریفۆرمه‌كه‌ی هیچ نییه‌ جگه‌ له‌خولانه‌وه‌یه‌كی بێ ئاكام له‌فه‌له‌كی سیاسه‌تی یه‌كێتیدا، ئه‌وانه‌شی متمانه‌یان پێیه‌تی هه‌موو هیواكانیان بۆ دوای تاڵه‌بانی دواخستووه‌ تا نه‌وشیروان به‌سكرتێریی بگه‌رِێته‌وه‌ ناو یه‌كێتی وپرِۆژه‌كانی جێبه‌جێ بكات، نێوه‌ند له‌ته‌وه‌ره‌ى ئه‌مجاره‌یدا ده‌یه‌وێت له‌رێگاى چه‌ند پرسیارێكه‌وه‌ ئه‌م باسه‌ شرۆڤه‌ بكات، بۆ وه‌لاَمدانه‌وه‌ی پرسیاره‌كانیش هه‌ریه‌ك له‌م نووسه‌رو رۆژنامه‌نووسانه‌ به‌شدارییان كردووه‌ له‌ته‌وه‌ره‌كه‌دا:
1- پشكۆ نه‌جمه‌دین – نووسه‌ر وكه‌سایه‌تیی سیاسیی ودانیشتووی ولاَتی سوێد.
2- سه‌لام عه‌بدوڵلاَ ئیبراهیم – نووسه‌رو هه‌ڵسورِاوی سیاسیی.
3- پۆلاَ سه‌عید – نووسه‌ر ورووناكبیر.
4- كازیوه‌ ساڵح – نووسه‌ر ورووناكبیر ودانیشتووی ولاَتی كه‌نه‌دا.
5- بنار مسته‌فا – نووسه‌رو رۆژنامه‌نووس ودانیشتووی ولاَتی فینلاند.


ئاسوَ:بوونى هێزێكى ئۆپۆزیسیۆن بۆته‌ پێویستییه‌كى هه‌نووكه‌یی خه‌ڵكى كوردستان،ماوه‌ى دووساڵ زیاتره‌ نه‌وشیروان مسته‌فاو چه‌ند هاورِێیه‌كى له‌به‌ره‌ى ریفوَرم له‌ریزه‌كانى (ی ن ك)خوَیان كه‌نارگیركردووه‌ وبه‌شێك له‌رۆژنامه‌نووسان وچاودێرانى سیاسیى پێیانوایه‌:به‌ره‌ى ریفوَرم یارییه‌كى سیاسى نێوان جه‌لال تاڵه‌بانى سكرتێرى یه‌كێتی ونه‌وشیروان مسته‌فایه‌،پرسیاره‌كه‌ ئه‌وه‌یه‌ ئایا ده‌كرێت جارێكى هه‌مان سیناریۆی تواندنه‌وه‌ى كۆمه‌ڵه‌ دووباره‌ ببێته‌وه‌؟.
پشكۆ نه‌جمه‌دین – نووسه‌ر وكه‌سایه‌تی سیاسیی:
پشكۆ نه‌جمه‌دین:هه‌روه‌ك ده‌سه‌لاَتی سیاسی وسیستمی حكومرِانی له‌كوردستاندا،له‌ته‌واوی كایه‌و ئارِاسته‌كانی كاركردنیاندا، له‌ته‌نگژه‌یه‌كی قووڵدا ده‌ژین، ئۆپۆزیسیۆنیش دووچاری هه‌مان ته‌نگژه‌یه‌. فه‌زای سیاسیی و كۆمه‌لاَیه‌ێتی كوردستان، له‌پاش راپه‌رِینه‌وه‌ تانهۆ، زه‌وینه‌یه‌كی له‌باری خوڵقاندنی ئۆپۆزیسیۆنێكی ته‌ندرووست، سازنه‌كردووه‌. سرووشتی ده‌سه‌لاَت وتێگه‌یشتنی سه‌قه‌تی حیزب "به‌تایبه‌ت هه‌ردوو حیزبی بالاَده‌ست " بۆ چه‌مكی ئۆپۆزیسیۆن ورۆڵی ئه‌و له‌به‌رِێوه‌بردنی گه‌مه‌ی دیموكراسیی ته‌ندرووستدا، وه‌های كردووه‌ كه‌به‌شێكی كاری ئه‌م ده‌سه‌لاَته‌ رێگرتن بێت له‌پرۆسه‌ی سه‌رهه‌ڵدانی ئۆپۆزیسیۆن وداماوكردنی هه‌ر نووزه‌یه‌ك كه‌پێشبینی ده‌نگێكی جیاوازی لێبكرێت. بزووتنه‌وه‌ی ریفۆرم، نه‌وشیروان مسته‌فا وسه‌رجه‌می ئه‌و ره‌وته‌ ریفۆرمخوازانه‌ی له‌ته‌لاری رێكخراوه‌یی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانه‌وه‌، له‌ده‌ركه‌و په‌نجه‌كاره‌كانییه‌وه‌ باڵه‌فرِ ده‌بن وئه‌ركی چاكسازیی حیزب وسیستمی ده‌سه‌لاَت له‌ئه‌ستۆی خۆیان داده‌نێن، ره‌نگدانه‌وه‌ی ته‌نگژه‌یه‌كی قووڵی رێكخراوه‌یی، سیاسیی وئابوورییه‌ كه‌ئه‌و حیزبه‌ی تێكه‌وتووه‌ وبه‌شێكیشی جه‌خت له‌سه‌ر شه‌رِو ململانێی ده‌سه‌لاَتی نێوان فراكسیۆنه‌كان ده‌كات. به‌راوردكردنی ئه‌م ره‌وتانه‌و داهاتووی چاره‌نووسیان، له‌گه‌ڵ كۆمه‌ڵه‌ی ره‌نجده‌رانی كوردستان وچاره‌نووسه‌كه‌ی، كه‌مێك له‌لۆژیك به‌دووره‌، زه‌مان وزه‌وینه‌و دۆخه‌كه‌ بۆ وه‌ها به‌راوردكردنێك یارمه‌تیمان ناده‌ن.
سه‌لام عه‌بدوڵلاَ:هه‌ر له‌(ینك) و(پدك) تا ریفۆرمخوازان و(ره‌گ)و زه‌حمه‌تكێشان وپارتی سۆسیال دیموكراتی یه‌كگرتووی كوردستان هه‌موویان به‌شانازییه‌وه‌ خۆیان به‌سۆسیال دیموكرات ده‌زانن، به‌ڵام پرسیاره‌كه‌ ئه‌مه‌یه‌: بۆچی یه‌كناگرنه‌وه‌؟ چۆن ئه‌م بیروباوه‌رِه‌ له‌پرِێكدا ره‌واجی بینی؟ بۆچی یه‌كناگرنه‌وه‌؟ ئه‌م هه‌موو حزب وحزبۆكه‌یه‌ چییه‌؟ ئه‌گه‌ر ئه‌م حزب و ره‌وتانه‌ هه‌ناسه‌ی دیموكراسییان درێژ بوایه‌، بۆچی ململانێیه‌كانیان له‌چوارچێوه‌ی حزبێك و له‌ناو كۆنگره‌و ئۆرگانه‌كانیان لابه‌لا ناكه‌ن؟ ئه‌گه‌ر له‌ئه‌دای حزبه‌كه‌یان نارِازین وله‌گه‌ل ئاواتی دادپه‌روه‌ریی كۆمه‌ڵایه‌تی و خۆشگوزه‌رانی هاووڵاتی كوردستان یه‌كناگرێته‌وه‌، بۆچی خۆیان له‌و مێژووه‌ دانابرِن وبه‌ئاشكرا حزبیكی نوێ دانامه‌زرێنن وبه‌رِاستی رۆڵی ئۆپۆزیتسیون بگێرِن؟. به‌دڵنیاییه‌وه‌ ئه‌گه‌ر باڵی ریفۆرم یان (ره‌گ)یش زاڵ ببێت، چونكه‌ له‌راگه‌یاندنه‌كانیان تا نووسینی ئه‌م وه‌ڵامه‌، موڵكایه‌تیان نه‌خستوه‌ته‌ ژیر پرسیاره‌وه‌، هیچ له‌ژیان وگوزه‌رانی هه‌ژاره‌كانی كوردستان ناگۆرِێت. ره‌نگه‌ هه‌ر وه‌ك ئۆباما بڵێن(yes we Can)، به‌ڵام ده‌توانن چی بكه‌ن وچی بگۆرِن؟ ئاخر له‌ژێر ئه‌و مه‌رجه‌ ئابووری وسیاسییه‌ كه‌له‌ئه‌مه‌ریكا یان كوردستان زاڵه‌، ئه‌گه‌ر ماركسیش ببێ به‌سه‌رۆك، ناتوانێ گۆرِانكاریی ئه‌نجام بدا!. ئێمه‌ پێویستیمان به‌ئۆپۆزیتسیون هه‌یه‌، به‌ڵام ئه‌مه‌ ئه‌رك وبه‌رپرسیارییه‌كی ئێجگار سه‌خته‌و پاشان پرسیار ده‌كه‌م: ئه‌وه‌ی ده‌یه‌وێ خۆی وه‌ك ئۆپۆزیتسیون به‌خه‌ڵك بناسێنێ، چ به‌رنامه‌یه‌كی هه‌یه‌و ده‌یه‌وێ كۆمه‌ڵگاكه‌مان به‌ره‌و كوێ ببات؟. با له‌حزبه‌كانی تر بگه‌رِێین وچاوێك به‌م به‌ناو سێ ره‌وته‌ بخشێنین: كه‌سایه‌تییه‌كانی هه‌ر سێ باڵه‌كه‌، به‌یه‌ك ئه‌ندازه‌ خۆیان به‌میراتگه‌ری راسته‌قینه‌ی رابردوو وئێستای یه‌كێتی ده‌زانن وهه‌مووشیان به‌شانازییه‌وه‌ كۆكن له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه‌ئه‌ندامن له‌مێژوویه‌كی قیزه‌وه‌ن وتاریك وتاوانباری سۆسیال ئینته‌رناسیۆنال و به‌ئاشكراش گاڵته‌یان به‌ماركسیزم- لینینیزمیش دێت، كه‌رۆژێك له‌رۆژان بانگه‌شه‌یان بۆ ده‌كردو كه‌سانی خۆشه‌ویست خه‌باتگێرِ له‌و پێناوه‌دا گیانیان له‌ده‌ستداو ته‌نیا وته‌نیاو ته‌نیا له‌و پێناوه‌دا، توانیان سه‌رده‌مانێك به‌شمه‌ینه‌ته‌كان له‌ده‌وری خۆیان كۆبكه‌نه‌وه‌. بۆ نموونه‌: ئایا شه‌هید ئارام به‌بێ ماركسیزم- لینینیزم، ده‌یتوانی ببێت به‌و شه‌هید(ئارام)ه‌؟! هه‌زارجار نه‌خێر. ئه‌مانه‌ ئێستا مه‌رگی شیوعییه‌ت به‌گوێی خه‌ڵك ده‌ده‌ن وخه‌ریكی كۆمپانیای حزب و كۆمپانیای به‌رپرس و كۆمپانیای نیوه‌ به‌نیوه‌و كۆمپانیای وه‌همی وكۆمپانیای خێڵ وكۆمپانیای "ناسیاو "و كۆمپانیای "خزم "ی به‌رپرس....و هه‌ر هه‌موو ئه‌و كۆمپانیانه‌و به‌ ئه‌قڵ وسیستێمی كۆمپانیا، به‌ یه‌ك ده‌نگ "دژ " به‌ گه‌نده‌ڵین له‌ناو حزب وحكومه‌ت وكۆمپانیاكان!. من ده‌پرسم: ئایا ناكۆكییه‌كانی ئه‌و سێ لایه‌نه‌ له‌كوێیه‌؟ پێموایه‌ كورتی هه‌ناسه‌ی دیموكراسییانه‌و قبووڵكردنی یه‌كترو پشتنه‌به‌ستن به‌ئه‌ندامان وكادرانی ولایه‌نگرانیان، چه‌ند هۆیه‌كن كه‌مرۆڤ ده‌توانێ ئاماژه‌یان بۆ بكات. ئه‌م كه‌رت كه‌رتبوونه‌ كه‌ئێستا له‌ناو یه‌كێتی زاڵه‌، ئه‌گه‌ر جیاوازیی بنچینه‌یی له‌ناویاندا هه‌بووایه‌ ده‌مێك بوو به‌چه‌ك و زیندان و تێهه‌ڵدان یان به‌دامه‌زراندنی حزبێكی خاوه‌ن به‌رنامه‌یه‌كی تر، چاره‌سه‌ر ده‌كرا. من باسی سۆسیالیست بوونیان ناكه‌م، چونكه‌ خۆیان له‌ماوه‌ی حوكمرِانیان سه‌لماندوویانه‌ كه‌هیچ كارێكیان به‌سۆسیالیزمه‌وه‌ نه‌ماوه‌و له‌باشترین حاڵه‌ت هه‌ژاره‌كان به‌بارێكی قورسی ده‌زانن، به‌ڵام فرمێسكیان بۆ ده‌رِێژن وبه‌زه‌ییان پێدێته‌وه‌، بۆیه‌ وه‌ك "خێره‌ومه‌ن "ه‌كان ره‌فتارده‌كه‌ن وبه‌برِێك له‌و "خێر "ه‌ی تێكه‌وتوون، "خێر "ی پێده‌كه‌ن تا "خێریان "به‌رێبێت و دوعای "خێریان "بۆ بكرێ وزیاتر "خێر "ببینن!. ئه‌و ململانێیه‌ كه‌له‌ناو هه‌ناوی یه‌كێتیدا هه‌یه‌، هه‌ر له‌ناو یه‌كێتیش ده‌مێنێته‌وه‌و له‌دواییدا ره‌نگه‌ هه‌نگاوی سكرتێری گشتی یه‌كێتی بۆ پشوودان له‌كاری سیاسی (زۆر زه‌حمه‌ته‌ ئه‌م برِیاره‌ بدا، مه‌گه‌ر شتێكی سه‌رسورِهێنه‌ر رووبدا) بۆ ماوه‌یه‌كی كورت شێوه‌ قه‌یرانێك درووستبكات، به‌ڵام له‌دواییدا له‌ده‌وری خواوه‌ندی وه‌ره‌قه‌ چڵكنه‌كه‌ كۆده‌بنه‌وه‌. به‌رِاستی پاره‌و پله‌وپایه‌كه‌ دوو رووی یه‌ك دراون وبه‌ری سیستێمێكی چینایه‌تی باڵاده‌سته‌ به‌ ئابووری وفكرو ره‌وشت هتد...، دوو به‌ڵان وسه‌رجه‌م مێژووی مرۆڤایه‌تی له‌خوێن گلاندووه‌، هیوادارم له‌م پێناوه‌دا هیچ زیانێك به‌ئه‌ندامانی باڵه‌كانی یه‌كێتی نه‌گات وكێشه‌كه‌یان ته‌نیا به‌دیالۆك وله‌سه‌ر لاپه‌رِه‌ی رۆژنامه‌كان چاره‌سه‌ر بكه‌ن، واته‌ قه‌ڵه‌م به‌ قه‌ڵه‌م وه‌ڵام بدرێته‌وه‌.
پۆلاَ سه‌عید:له‌و شوێنه‌ی ئۆپۆزیسیۆن هه‌یه‌ واتای دیموكراسیی هه‌یه‌و نه‌بوونیشی پێچه‌وانه‌كه‌یه‌تی.پرسیار لێره‌دا ئه‌وه‌یه‌ ئاخۆ له‌باشووری كوردستاندا ئۆپۆزیسیۆن بوونی هه‌یه‌ یان نا؟. ئه‌و پارتۆكانه‌ی، كاری سیاسیی ده‌كه‌ن شه‌ریكی ده‌سته‌لاَتن نه‌ك ئۆپۆزیسیۆن!. ئه‌وان چه‌ند ماسییه‌كی بچووكن به‌قووتی ده‌می ماسییه‌ گه‌وره‌كان ده‌ژین. باڵی ریفۆرم ناتوانێت وه‌ك ئۆپۆزیسیۆن خۆی ده‌ربخات، ئه‌گه‌ر له‌ئاینده‌شدا بیكات ئه‌وا ناتوانێت ده‌نگی شه‌قام بۆخۆی بباته‌وه‌. ئه‌مه‌ش به‌هۆی ئیفلیجبوونی ئه‌و ستراكتوره‌وه‌، كه‌سه‌رانی ریفۆرم به‌ر له‌چه‌ند ساڵێك دایانرِشت. دروسته‌ خه‌ڵكی چاوه‌رِوانی ده‌ركه‌وتنێكه‌، پێده‌چێت رێژه‌یه‌ك چاویان له‌سه‌ر نه‌وشیروان مسته‌فا بێت، ئه‌مه‌ش تێرِوانینێكی رێژه‌ییه‌ نه‌ك ره‌ها. ئالێره‌دا ده‌بێت هه‌ڵسه‌نگاندنێك له‌سه‌ر به‌هاو نرخ بكه‌ین. مرۆڤ ده‌بێت جیاوازیی نێوان به‌هاو نرخ بكات، ده‌بێت بزانێت چ شتێك برِیار له‌سه‌ر به‌های كارێك یان كه‌سێك ده‌دات؟ ده‌بێت بزانێت هۆی چییه‌، كه‌ئێمه‌ نرخێكی هه‌رزان یان گران بۆ كارێك، كالاَیه‌ك یان كه‌سێك داده‌نێین؟ نرخ پابه‌نده‌ به‌ئاره‌زوومه‌ندێتی خه‌ڵكه‌وه‌، له‌كوێ خه‌ڵكانێكی زۆر ئاره‌زووی زۆریان بۆ شتێك نیشاندا له‌و شوێنه‌دا نرخ هه‌تا بێت به‌رز ده‌بێته‌وه‌و پێچه‌وانه‌كه‌شی نرخ داده‌به‌زێنێت. ده‌شێت ئێستا ئه‌گه‌ر قسه‌ له‌سه‌ر به‌های نه‌وشیروان بكه‌ین پێویسته‌ سه‌ره‌تا بگه‌رِێین به‌دوای به‌های ئه‌ودا، ئه‌و توانای چی هه‌یه‌و چی به‌رهه‌مدێنێت؟ چه‌ند كات له‌به‌رهه‌مهێنانێكدا خه‌رج ده‌كات؟ نرخی ئه‌ویش له‌گۆرِه‌پانی سیاسه‌تدا پابه‌نده‌ به‌وه‌ی، كه‌چه‌ند كه‌س ئاره‌زوومه‌ندێتیان بۆ ئه‌و هه‌یه‌؟ چی وه‌ها ده‌كات، كه‌خه‌ڵكی ئاره‌زوومه‌ندێتییان بۆ ئه‌و هه‌بێت؟ ئه‌گه‌ر له‌من بپرسیت ئه‌وا ده‌ڵێم: به‌هاو نرخی نه‌وشیروان مسته‌فا دوو ساڵ له‌مه‌وبه‌ر له‌ئێستا زیاتر بوو.
كازیوه‌ساڵح:پێویسترین پره‌نسیپی سیاسیی له‌كوردستاندا ئه‌مرۆِ بوونی به‌ره‌ی ئۆپۆزیسیۆنه‌،له‌هه‌موو كات زیاتر پێویستیی به‌ده‌نگی نارِازی وه‌ك كاك نه‌وشیروان وره‌گ وفایه‌ق گوڵپی وبه‌ره‌یه‌كی ئۆپۆزیسیۆن هه‌یه‌، ئه‌مه‌ ته‌نیا له‌به‌رژه‌وه‌ندیی هاوولاَتیاندا نییه‌، به‌ڵكو له‌به‌رژه‌وه‌ندیی حزبه‌ سیاسییه‌كانیشدایه‌. به‌ره‌یه‌ك به‌شێوه‌یه‌كی دروست به‌ستراتیژ وبنه‌ما سیاسییه‌كانی ئۆپۆزیسیۆن ته‌ژی بێت، ته‌ژی بوونێك ته‌واو پێچه‌وانه‌ی حزبه‌ سیاسییه‌كانی كوردستان بێنه‌روو وخۆیان بكه‌ن به‌ئامرِازو كوردستانیش به‌ئامانج. ئامانجێك له‌سه‌ر بنه‌مای خزمه‌تكردنی خه‌ڵك هاوسه‌نگییه‌ سیاسییه‌كانی رابگرێت نه‌ك شه‌رِه‌جنێوی میللیانه‌ وده‌سه‌لاَتی ره‌ها، ئه‌وه‌ی كوردستانی له‌هه‌موو به‌هایه‌كی جوان بێبه‌ری كردووه‌ ده‌سه‌لاَتی ره‌های حزبه‌كان وتاك ره‌نگیی وتاك ده‌نگییانه‌. هه‌ر ئه‌و تاكرِه‌وییه‌ وایكردووه‌ خه‌ڵكی كوردستان باوه‌رِ نه‌كات هیچ پرِۆژه‌یه‌ك له‌ده‌ره‌وه‌ی ده‌سه‌لاَتی دوو حزبه‌ ده‌سه‌لاَتداره‌كه‌ گه‌لاَڵه‌ ببێت وهه‌بوونی ئه‌و گومانه‌ش واتای هه‌بوونی سیستمێكی نادیموكراتی ده‌كات. هاوولاَتیان مافی خۆیانه‌ گومانیان له‌دروستیی ودڵسۆزیی هه‌ر سیاسه‌تمه‌دارێكی كوردو هه‌ر پرِۆژه‌یه‌كی سیاسیی هه‌بێت، چوون مێژووی رابردوو متمانه‌ی ئه‌مرِۆ وداهاتووی سرِیوونه‌ته‌وه‌. له‌لایه‌كی دی مێژووی كوردو ئه‌زموونی تاكی كورد بێ متمانه‌یی وگوومانی كردووه‌ به‌به‌شێك له‌كه‌سێتیی، ته‌نانه‌ بۆ كارێكی ئاسایی كه‌خۆی هه‌ڵیده‌بژێرێت وده‌یكات گومان ودڵه‌رِاوكه‌و ترسی له‌ئه‌نجامی ئه‌و كاره‌و دوارِۆژی هه‌یه‌، هه‌ر ئه‌و ترس و گوومانه‌ش كۆیله‌یه‌تێكی سه‌راپاگیری له‌فۆرمی جیاوازدا دروستكردووه‌. دروستبوونی كۆمه‌ڵێ حزبی وردیله‌ش به‌ناوی جیاوازه‌وه‌و له‌فۆرمی حزبه‌ ده‌سه‌لاَتداره‌كانی كوردستاندا، كه‌هه‌موو كوردستان ده‌زانێت كام حزبانه‌ دروستكراوی یه‌كێتی وپارتین، له‌مانه‌ش گرنگتر ئه‌و توندوتیژییه‌ی له‌سه‌ره‌تاوه‌ له‌گه‌ڵ حزبه‌ ده‌سه‌لاَتداره‌كان نواندیان، تائاستێك شه‌رِی رووبه‌رِوو بكه‌ن وچه‌ندین چه‌كداری یه‌كتر بكوژن له‌پێناوی متمانه‌ بردنه‌وه‌ی جه‌ماوه‌ردا، ژماره‌ی ئه‌ندامه‌كان وتوانای كاركردنیان وكاریگه‌رییان له‌سه‌ر برِیاره‌ سیاسییه‌كان ومافی هاوولاَتیان سۆنگه‌یه‌كی دی بێ ئومێدیی وگومانی خه‌ڵكه‌. كوردستان له‌هه‌بوونی حزبی پاره‌خۆر وباره‌گاگرو هێزی تالاَنیدا كورتی نه‌هێناوه‌، له‌هه‌بوونی هێزی به‌رِێوه‌بردن وهێزی رێكخه‌ری ژیاندا كورتی هێناوه‌. به‌لاَم كرانه‌وه‌ی جیهان و په‌یوه‌ندیی ئه‌مرِۆی مرۆڤ به‌جیهانه‌وه‌و رێگه‌ی دووباره‌بوونه‌وه‌ی زۆر جۆره‌ مێژوو ده‌گرن، هه‌رئه‌مه‌ش وایكردووه‌ یارییه‌ سیاسییه‌كانی ئه‌مرِۆی جیهانی یه‌كه‌م ده‌خزێنرێنه‌ فۆرمی مرۆڤایه‌تی وبه‌خته‌وه‌رییه‌كانی مرۆڤه‌وه‌. بیرمان نه‌چێت ریفۆرمیش له‌به‌رگی چاكسازیی له‌پێناوی تاكی كوردو كۆمه‌ڵگه‌یه‌كی ته‌ندرووستدا خۆی نمایش ده‌كات، گه‌ر یارییه‌كی سیاسیی نێوان تاڵه‌بانی وكاك نه‌وشیروانیش بێت له‌ئاستی ئه‌و یارییانه‌ی له‌سالاَنی رابردوودا یه‌كێتی وپارتی چه‌ند حزبێكی بێده‌سه‌لاَت وبێ گووتارییان داده‌مه‌زراند بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌ندامه‌ زویربووه‌كان نه‌چنه‌ لای ئه‌وی ترو بچنه‌ نا ئه‌و حزبانه‌وه‌. ئه‌وه‌ گه‌وره‌ترین گورز له‌مێژووی خۆیان ویه‌كێتیش ده‌ده‌ن وسیستمی به‌رِێوه‌بردنی جیهانی یاخود گلۆبالیزه‌یشن ئه‌دمنستره‌یتڤ وپه‌یوه‌ندیی ژماره‌یه‌كی زۆری كورده‌كانی هه‌نده‌ران به‌نیشتمان وپێداگرتنیان له‌سه‌ر به‌رِێوه‌بردنێكی دروست، وه‌ك وتم په‌یوه‌ندیی جیهانگیرییانه‌ی مرۆڤیش دۆرِان به‌و خه‌یاڵه‌ ده‌به‌خشێت وپێموانییه‌ كاك نه‌وشیروان بێئاگابێت له‌و میكانیزمه‌ نوێیانه‌، به‌لاَم گه‌ر یارییه‌ك بێت له‌پێناوی گۆرِین ویان هه‌بوونی ئه‌ڵته‌رناتیڤ سه‌باره‌ت به‌چه‌ند خاڵێك له‌به‌رژه‌وه‌ندیی كوردو "یه‌كێتی " شدایه‌، له‌وانه‌:
یه‌كه‌م:له‌میانه‌ی ئینتمای حزبه‌ كوردستانییه‌كانه‌وه‌،هۆكاری مێژووی سیاسیی بووبێت یان ئه‌تیكی،ئاشكرایه‌ زۆربه‌یان سه‌ر به‌یه‌كێك له‌چوار ولاَته‌ داگیركاره‌كه‌ن، ئه‌و ئینتمابوونه‌ش چ له‌ناوه‌وه‌و چ له‌سیاسه‌تی ده‌ره‌وه‌ توانا وده‌سه‌لاَته‌كانیانی سنووردار كردووه‌، تائاستێك زۆرجار به‌رژه‌وه‌ندیی ئه‌وان له‌به‌رژه‌وه‌ندیی كورد زیاتر به‌رچاو گیراوه‌. باگراوه‌ندی ئینتمای ریفۆرم هێزێكی خۆماڵی یان ده‌ره‌كیی "به‌ریتانی، ئه‌مه‌ریكیی، فه‌رِه‌نسی، واته‌ داگیركاری داگیركاره‌كه‌م بێت " له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی داگیركار هه‌ر داگیركاره‌ به‌لاَم ئه‌مه‌یان له‌به‌رژه‌وه‌ندیی كورده‌، هۆكاره‌كان زۆرن كه‌له‌دیدارێكدا باس ناكرێت.
دووه‌م:تاڵه‌بانی دڵنیایه‌ پاش مه‌رگی خۆی شه‌رِی ناوخۆ له‌سه‌ر كورسییه‌كه‌ی تاڵه‌بانی وده‌سه‌لاَته‌كانی دی به‌رپا ده‌بێت وهه‌ر خۆشی ئاماده‌باشانی ئه‌و شه‌رِه‌ ده‌ناسێت، گه‌ر ریفۆرم به‌مه‌به‌ستی دوورخستنه‌وه‌و كاڵكردنه‌وه‌ی ده‌سه‌لاَت یان لابردنیان بێت، ئه‌وه‌ كورد له‌خۆكوژیی ویه‌كێتی له‌توانه‌وه‌ ده‌پارێزێت.
سێیه‌م:گه‌نده‌ڵی هه‌موو لوتكه‌كانی ئه‌خلاقیی هێناوه‌ته‌ دامێنی نه‌بوونه‌وه‌، گه‌ر ریفۆرم یارییه‌ك بێت به‌مه‌به‌ستی كۆنترۆڵكردنی گه‌نده‌ڵه‌كانی ناو حزب، گه‌رچی هێشتا گه‌نده‌ڵه‌ سه‌ره‌كییه‌كان نابێت، به‌لاَم كه‌مكردنه‌وه‌یان هه‌ر ئومێدبه‌خشه‌.
چواره‌م:تاكرِه‌ویی تاڵه‌بانی له‌برِیارو مامه‌ڵه‌ سیاسییه‌كان،ئه‌و سیاسه‌تسالارییه‌ری خولقاند كه‌بۆشاییه‌كی له‌نێوان سیاسه‌ت وژیان وئه‌خلاق وده‌سه‌لاَت له‌نێو ئه‌و حزبه‌دا نه‌ماوه‌، تائاستێك كادره‌ پاكه‌كان زۆربه‌یان دوور كه‌وتنه‌وه‌و ده‌ستیان له‌كاركێشایه‌وه‌، یان كه‌وتوونه‌ته‌ په‌رِاوێزییه‌كه‌وه‌ نه‌بوون وبوونیان یه‌كه‌. گه‌ر ریفۆرم به‌مه‌به‌ستی دۆگماكردنی ئه‌و ستراتیژه‌ بارگاوییه‌ بێت بۆئه‌وه‌ی نه‌بێت به‌بۆماوه‌ بۆ ئه‌وانه‌ی دوای خۆی دیسان كارێكی باشه‌.
گرنگ نییه‌ یارییه‌ یان ئۆپۆزیسیۆنی راسته‌قینه‌،ئه‌وه‌نده‌ی گرنگه‌ لایه‌نه‌ پۆزه‌تیڤه‌كان گه‌لاَڵه‌ بكات، هه‌وڵی ده‌ربازبوونی میلله‌ت بدات له‌و قه‌یرانه‌ جیاوازانه‌ی تێیكه‌وتووه‌. گه‌رچی نازانم له‌چ سۆنگه‌یه‌كه‌وه‌ به‌ئۆپۆزیسیۆن ناوتان هێناوه‌ له‌كاتێكدا ئه‌وه‌نده‌ی ئاگاداری هه‌واڵ ودیداره‌كان بم له‌دووره‌وه‌، به‌ره‌ی ریفۆرم وته‌نانه‌ت ئه‌وانی دیش له‌وانه‌ ره‌گ تائێستا بانگه‌شه‌ی ئۆپۆزیسیۆنبوون ودژه‌ یه‌كێتی بوونیان نه‌كردووه‌، به‌ڵكو بانگه‌شه‌ی گۆرِانیان له‌ناو یه‌كێتیدا كردووه‌، كه‌دیاره‌ له‌به‌رژه‌وه‌ندیی حزبه‌كه‌یه‌ نه‌ك دژایه‌تیی.
بنارمسته‌فا:له‌و باوه‌رِه‌دانیم سیناریۆی تواندنه‌وه‌ی كۆمه‌ڵه‌ دووباره‌ بێته‌وه‌. هه‌لومه‌رجه‌كه‌ جیاوازه‌،ئه‌وكاته‌ داوایان له‌نه‌وشیروان كرد ببێته‌ سكرتێری كۆمه‌ڵه‌، به‌لاَم له‌م رووداوانه‌ی دواییدا، نه‌وشیروان كه‌سی دووه‌می یه‌كێتی بوو وده‌ست له‌كاركێشانه‌وه‌ی خۆی له‌پۆسته‌كه‌ی راگه‌یاند. به‌جیا له‌وه‌ش هه‌لومه‌رجی سیاسیی و كۆمه‌لاَیه‌تی ئه‌مرِۆی كوردستان ئاڵوگۆرِی زۆر گه‌وره‌ی به‌سه‌ردا هاتووه‌ له‌چاو كۆتایی حه‌فتاكانداو هه‌لومه‌رجێكی ته‌واو جیاوازه‌. ئاشكرایه‌ ئه‌مرِۆ بزووتنه‌وه‌یه‌كی نارِه‌زایه‌تی گه‌وره‌ی كۆمه‌لاَیه‌تی به‌رامبه‌ر به‌ده‌سه‌لاَتی ناسیۆنالیزمی كورد هه‌یه‌و ناسیۆنالیزمی كوردی خستۆته‌ ژێر فشاره‌وه‌. بزووتنه‌وه‌ی "ریفۆرم "و نه‌وشیروان وباڵه‌كانی تریش كه‌له‌ "ینك " هه‌ڵگه‌رِاونه‌ته‌وه‌، له‌راستیدا بۆ رزگاركردنی ئه‌م بزووتنه‌وه‌ ناسیۆنالیزمه‌ پێكهاتوون. هیچ كام له‌م بزووتنه‌وانه‌ پێشكه‌وتووخواز وئازادیخوازنین وله‌پێناو به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی خه‌ڵكیدا دانه‌مه‌زراون. ئه‌مانه‌ زیاتر بزووتنه‌وه‌یه‌كی "ریفۆرمیستی " ناسیۆنالیزمی كوردن بۆ قۆستنه‌وه‌ی نارِه‌زایه‌تی خه‌ڵكی، كه‌به‌رامبه‌ر به‌ده‌سه‌لاَتدارانی ئه‌مرِۆی كوردستاندا هه‌یانه‌. ئامانجی سه‌ره‌كیی "ریفۆرمیست "ه‌كانی ناو ینك رزگاركردن ومانه‌وه‌ی بزووتنه‌وه‌ی ناسیۆنالیزمی كورده‌ به‌ناونیشانی بزووتنه‌وه‌یه‌كی به‌هێزو جێگه‌ی متمانه‌ له‌نێو خه‌ڵكیدا. ئه‌مرِۆ گه‌وره‌ترین هێزی ئۆپۆزیسیۆن له‌كوردستاندا له‌مه‌یدان وخه‌باتدایه‌، بزووتنه‌وه‌ی نارِه‌زایه‌تی خه‌ڵكی كوردستانه‌ بۆ ئازادیی سیاسیی، دابینكردنی ئاو، كاره‌با، سووته‌مه‌نی، زیادكردنی مووچه‌ ..هتد. ئه‌م بزووتنه‌وه‌یه‌ زۆر پێشكه‌وتووخوازترو ئازادیخوازتره‌و ئامانجه‌كانیشیان به‌هه‌مان شێوه‌.
ئاسوَ:پارته‌ ماركسی وهێزه‌ كوردستانییه‌كان مێژوویه‌كى تاڵیان له‌گه‌ڵ نه‌وشیروان مسته‌فادا هه‌یه‌و زۆرجار به‌وه‌ تاوانباركراوه‌ كه‌باوه‌رِى به‌ئازادیى راده‌ربرِین نییه‌ ئایا له‌بارودۆخى سیاسى ئه‌مرِۆى كوردستاندا كه‌ دیموكراسییه‌ت بۆته‌ رێگه‌ى ده‌ربازبوون له‌قه‌یرانه‌كان كه‌سێكى وه‌ك نه‌وشیروان ده‌توانێت ببێته‌ ئۆپۆزیسیۆنێكى كاریگه‌ر له‌كوردستانداو خه‌ڵكى له‌و قه‌یرانه‌ كوشندانه‌ ده‌رباز بكات كه‌ده‌سه‌لاَتى یه‌كێتى و پارتى له‌هه‌رێمى كوردستاندا خوڵقاندوویانه‌؟.
سه‌لام عه‌بدوڵلاَ:هه‌ڵه‌یه‌كی كوشنده‌ ده‌كه‌ین ئه‌گه‌ر برِیاره‌ سیاسییه‌ گه‌وره‌كان بخه‌ینه‌ ئه‌ستۆی تاقه‌ كه‌سێك وكاك نه‌وشیروان به‌رپرسێكی یه‌كێتی نیشتمانی كوردستان بووه‌و به‌بێ برِیاری سه‌ركردایه‌تی سیاسیی، تاقه‌ كه‌س ناتوانێ ره‌فتاری نابه‌جێ بكات. هه‌روا هه‌موو حزبه‌كان له‌گه‌ل یه‌كتر ئه‌زموونێكی تاڵیان هه‌یه‌، به‌ڵام پاش ماوه‌یه‌ك هه‌موویان له‌سه‌ر مێزێك دانیشتوون وله‌سه‌ر حیسابی قوربانییه‌كانیان، ته‌وقه‌ی گه‌رم وبه‌یاننامه‌ی هاوبه‌ش وبه‌ره‌ی هاوبه‌ش و ده‌ستخۆشیان له‌یه‌كتركردووه‌! ئه‌مه‌ مه‌سه‌له‌یه‌كی تایبه‌ت نییه‌ به‌سیاسه‌ت له‌كوردستان، به‌ڵكو له‌ناو هه‌موو گه‌لان وحزب و وه‌ڵاتان روویداوه‌و رووده‌دا. مه‌سه‌له‌ی ده‌ربازبوون له‌قه‌یرانه‌ كوشنده‌كان، نه‌ به‌كاك نه‌وشیروان و نه‌ به‌هیچ كاكێكی تر چاره‌سه‌ر ناكرێت. كوردستان كراوه‌ به‌به‌شێك له‌بازارِی ئازادی سه‌رمایه‌داریی وئه‌گه‌ر قه‌یرانه‌كانی ئه‌م سیستێمه‌ تاوانبارو نامرۆڤانه‌یه‌ به‌حكومه‌ته‌ پیشه‌سازییه‌ زلهێزه‌كانی جیهان كه‌ئه‌زموونێكی دوورودرێژی شێوه‌ی حوكمداریی په‌رله‌مانیان هه‌یه‌، له‌ماوه‌ی 200ساڵدا، چاره‌سه‌ر نه‌كرێن، چۆن به‌كاك نه‌وشیروان یان هه‌ر كه‌سێكی تر كه‌بیروباوه‌رِیان سنووری ریفۆرمكردنی سیستێمه‌كه‌ تێناپه‌رِێت، چاره‌سه‌ر ده‌كرێ؟! ده‌ربازبوون له‌م قه‌یرانانه‌ ئه‌گه‌ر نه‌مانه‌وێ گاڵته‌ به‌خۆمان و به‌خه‌ڵك بكه‌ین، ته‌نیا به‌خۆ رێكخستنی زیانلێكه‌وتووانی سیستێمی باڵاده‌ست به‌بیروباوه‌رِی سۆسیالیستی زانستی چاره‌سه‌ر ده‌كرێ كه‌هێشتا له‌كوردستان وئێراق وناوچه‌كه‌ له‌به‌ره‌یه‌كی به‌رفراوانی ناو گۆرِه‌پانه‌كه‌دا، ئاماده‌یی نییه‌، كه‌واته‌: تا رۆژمان له‌دایك ببێت، به‌ره‌و چه‌پ!.
پوَلاسه‌عید:كارێكی سروشتییه‌، كه‌خه‌ڵكی چاوه‌رِوانی ده‌ركه‌وتنی مرۆڤی گه‌وره‌ ده‌كه‌ن، له‌ده‌رنه‌كه‌وتنی مرۆڤی گه‌وره‌دا خه‌ڵكی خۆیان به‌زۆر هه‌وڵده‌ده‌ن كه‌سایه‌تییه‌كی گه‌وره‌ بده‌نه‌ مرۆڤێك، كه‌ئه‌و نییه‌. پرسیار لێره‌دا ئه‌وه‌یه‌ ئاخۆ نه‌وشیروان مسته‌فا ئه‌و مرۆڤه‌ گه‌وره‌یه‌یه‌، خه‌ڵكی چاوه‌رِوانی ده‌كات یان ئه‌و مرۆڤه‌یه‌، ئه‌ندامه‌ زوویربووه‌كانی یه‌كێتیی وده‌ره‌وه‌ی یه‌كێتیی چاوه‌رِوانی ده‌كه‌ن؟ له‌لای من نه‌وشیروان مسته‌فا هێنده‌ی خه‌ونی ئه‌ندامه‌ زویربووه‌كانی ناوه‌وه‌و ده‌ره‌وه‌ی یه‌كێتییه‌ به‌چاره‌كی ئه‌وه‌ هی تاكێكی نۆیتراڵی كۆمه‌ڵگا نییه‌. نه‌وشیروان ناتوانێت ببێته‌ ئه‌و كه‌سایه‌تییه‌ ئیدیاڵییه‌ی، كه‌له‌هه‌ست وزیهنی تاكێكی كۆمه‌ڵگادایه‌. نیچه‌ مرۆڤه‌ گه‌وره‌كان ده‌به‌ستێته‌وه‌ به‌كاتێكی گونجاوه‌وه‌ بۆ سه‌رهه‌ڵدانی مرۆڤگه‌لێكی ئاوها. نیچه‌ ده‌ڵێ: پیاوانی گه‌وره‌ وه‌ك مادده‌یه‌كی ته‌قینه‌وه‌ی كات وه‌هان، له‌ناو ئه‌واندا هێزێكی گه‌وره‌و شاز سه‌رده‌رده‌كات. نیچه‌، ناپۆلیۆن به‌نموونه‌ ده‌هێنێته‌وه‌و تیشكده‌خاته‌ سه‌ر شۆرِشی فه‌رِه‌نسا، كه‌هۆكار بووه‌ له‌هێنانه‌ پێشه‌وه‌ی ناپۆلیۆن، هۆی هێنانه‌ پێشه‌وه‌ی ناپۆلیۆنیش ده‌به‌ستێته‌وه‌ به‌وه‌ی، ناپۆلیۆن شتێكی تربووه‌ جیاوازتر له‌هه‌ر فه‌رِه‌نسییه‌كی تر. نیچه‌ ده‌ڵێ: ناپۆلیۆن میراتگری هێزێكی گه‌وره‌و درێژو كۆنی سڤیلاسیۆنێك بووه‌ وه‌ك له‌خه‌ڵكانێكی تر، كه‌ له‌فه‌رِه‌نسا له‌هه‌ڵم وپارچه‌ پارچه‌بووندا رۆچوون وئه‌و لێره‌دا بووه‌ سه‌ردار. مرۆڤه‌ گه‌وره‌كان پێویستیین، ئه‌و كاتانه‌ی ئه‌وان تێیدا سه‌رهه‌ڵده‌ده‌ن رێكه‌وتن. لێ ئه‌وه‌ی وه‌ها ده‌كات، ئه‌وان هه‌مان سه‌رداربن په‌یوه‌ندیی به‌وه‌وه‌ هه‌یه‌، كه‌ئه‌وان به‌هێزترن، ئه‌وان كۆنترن. له‌نێوان ئه‌ندازیارێك وكاته‌كه‌یدا په‌یوه‌ندییه‌ك هه‌یه‌ وه‌ك په‌یوه‌ندیی نێوان به‌هێزو لاواز، وه‌ك په‌یوه‌ندیی نێوان پیرو گه‌نج. ئه‌وه‌ی ده‌بێته‌ رزگاركه‌ری ئه‌و نیشتیمانه‌ مرۆڤێكی گه‌وره‌و به‌هێزه‌ نه‌ك دیالێكتیك، نه‌وشیروان مسته‌فا ئیمرِۆ نموونه‌ی دیالێكتیكه‌ری كورده‌. مرۆڤێكی مه‌زن له‌و نیشتیمانه‌دا، كه‌ هه‌رچی چه‌ك له‌ئینستینكتی مرۆڤه‌ به‌هێزه‌كاندا هه‌یه‌ به‌ماف وره‌وای ده‌زانێت بۆ به‌كارهێنان، ناپۆلیۆن ئیدیالترین نموونه‌ی پیاوی مه‌زنه‌. ئه‌و مرۆڤه‌ مه‌زنه‌، له‌باشووری كوردستانیشدا پێویسته‌ سه‌رهه‌ڵبدات، هێشتا كاتی نه‌هاتووه‌، چونكه‌ ده‌ركه‌وتنی ئه‌و پێویستیی به‌كاتی گوونجاوی خۆی هه‌یه‌. لێبه‌ڵێ نه‌وشیروان مسته‌فا شتێكی تره‌، ئه‌و پێویستییه‌كی سه‌رده‌مییانه‌ی شه‌قام ومیدیایه‌، چونكه‌ شه‌قام بۆ به‌هێزكردنی خۆی پێویستیی به‌بوونی ئه‌وه‌. نه‌وشیروانیش هێنده‌ی وه‌ك ره‌خنه‌گرێكی سیاسیی ده‌توانێت قازانج به‌كورد بگه‌یه‌نێت به‌چاره‌گی ئه‌وه‌ وه‌ك سه‌ردارێك ناتوانێت بیكات. نه‌وشیروان مسته‌فا ره‌خنه‌گرێكی كاریگه‌ره‌، لێ ناتوانێت رۆڵی ئۆپۆزیسیۆنێكی كاریگه‌ر ببینێت. ئه‌و ده‌توانێت بیرێكی سیاسیی بهێنێته‌ ئاراوه‌و كاریگه‌ریی خۆی له‌سه‌ر شه‌قام وده‌سته‌لاَتیش دابنێت، ئه‌و به‌مشێوه‌یه‌ باشتر ده‌توانێت خزمه‌ت بكات. ئه‌و دیموكراسییه‌ته‌شی، ئیمرِۆ له‌سه‌ر ده‌ستی ئه‌وان باس لێده‌كرێت بووه‌ به‌ده‌زگایه‌ك بۆ به‌رهه‌مهێنانی مێگه‌لێكی تر وهیچی تر نا. وه‌ك چلۆن ده‌سته‌لاَتی ئێستا هیچ رۆڵێكیان له‌رێكخستن وخۆشكردنی ژیانی كۆمه‌ڵگادا نه‌بووه‌ ئاوهاش باڵی ریفۆرم هیچ رۆڵێكی له‌ژیانی خه‌ڵكیدا نییه‌و ناشبێت. ریالیزه‌كردنی ئه‌و ژیانه‌ دیموكراتییه‌ له‌سه‌ر ده‌ستی تاك وكۆ به‌رهه‌مدێت، نه‌ك له‌سه‌ر ده‌ستی ریفۆرم. به‌ره‌ی ریفۆرم له‌ئێستاوه‌ خه‌می ئاینده‌ ده‌خۆن، ئه‌ویش بردنی به‌ری ره‌نجی شه‌قام ورۆژنامه‌نووسه‌كانییه‌تی، كه‌له‌پێناوی چه‌سپاندنی ئازادیی ودیموكراتیدا تێده‌كۆشن. چلۆن له‌راپه‌رِینی ساڵی 1991دا ره‌نج وماندووبوونی خه‌ڵكیان بۆ خۆیان به‌تالاَنبرد، ئاوهاش له‌ئاینده‌دا ره‌نج و ماندوبوونی شه‌قام و رۆژنامه‌نووسان بۆ خۆیان به‌تالاَن ده‌به‌ن. ئه‌وه‌ ویشتی ئازادیی كۆمه‌ڵه‌ تێده‌كۆشن بۆ ئازادیی نه‌ك ریفۆرم. تاك ده‌بێت پرسیار له‌خۆی بكات ئاخۆ به‌ره‌ی ریفۆرم وه‌ك ده‌سته‌لاَت پێویستییه‌كی ژیانی رۆژانه‌ی ئه‌وه‌ یان ئه‌وه‌تا چلۆن به‌بێ ده‌سته‌لاَت توانای رێكخستنی ژیانی خۆی هه‌یه‌، ئاوهاش به‌بێ ریفۆرم و ره‌گه‌كانی توانای رێكخستنی ژیانی خۆی هه‌یه‌. ئاخۆ ریفۆرم یاریده‌ده‌رته‌ بۆئه‌وه‌ی نیشتمانه‌كه‌ت ئازادبێت؟ بۆئه‌وه‌ی كارت ده‌ستبكه‌وێت؟ بۆئه‌وه‌ی له‌كار ده‌رنه‌كرێیت؟ مووچه‌ت زیادبكات؟ ده‌وڵه‌مه‌ند بیت یان هه‌ژار نه‌بیت؟ تێربیت یان برسیی نه‌بیت؟ ئازادبیت یان نه‌چه‌وسێنرێیته‌وه‌و ..هتد؟. وه‌لاَمێكی كورت وپووخت نه‌خێر. ئه‌وه‌ی ئه‌مرِۆ به‌رهه‌مهاتووه‌ ره‌نجی رۆژنامه‌نووسان وشه‌قامی كوردییه‌ نه‌ك هی ئه‌وان. ره‌نجی به‌كر عه‌لی شاعیر وهاوبیرانییه‌تی. ئیگنۆرِانت چه‌ند له‌لای پارتی دیموكرات ویه‌كێتیی نیشتمانیی هه‌یه‌ دوو ئه‌وه‌نده‌ له‌ناو باڵی ریفۆرمدا هه‌یه‌، ئازادیی بیرورِا له‌لای ئه‌وان ته‌نیا له‌و سنووره‌دا خۆی ده‌دۆزێته‌وه‌، كه‌قازانج به‌به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی ئه‌وان ده‌گه‌یه‌نێت. من به‌شبه‌حاڵی خۆم ده‌بێت ده‌یان ئیمایل بنێرم هه‌تا وه‌لاَمێكم ده‌ده‌نه‌وه‌ هه‌تاوه‌كوو وتارێكم بۆ بلاَوده‌كه‌نه‌وه‌. ئه‌رگۆمێنتی ئه‌مان هه‌میشه‌ له‌بازنه‌ی ئه‌ده‌بدا ده‌سوورِێته‌وه‌، گوایه‌ من كه‌سێكی ئه‌ده‌بنووسم و ئه‌وانیش سه‌رقاڵی سیاسه‌تكردنن.

بنار مسته‌فا:پێموانییه‌ گومان له‌وه‌دا مابێت، نه‌وشیروان باوه‌رِی به‌ئازادیی راده‌ربرِین نییه‌.به‌لاَم ئێوه‌ پرسیاره‌كه‌تان به‌شێوه‌یه‌ك دارِشتووه‌ ده‌تانه‌وێت بزووتنه‌وه‌ی كوردایه‌تی رزگاربكه‌ن له‌تاوانه‌كانیان وهه‌مووی بخه‌نه‌ ملی نه‌وشیروان مسته‌فا، به‌لاَم له‌راستیدا نه‌وشیروان رۆڵه‌ی بزووتنه‌وه‌ی كوردایه‌تییه‌و سیاسه‌تی كۆنه‌په‌رستانه‌ی هێزێكی ئه‌م بزووتنه‌وه‌یه‌ی بردۆته‌ پێشه‌وه‌. بۆ خوی "نه‌وشیروان "یش به‌بۆچوونی من ته‌نیا ئه‌و رسته‌یه‌ی "عه‌تا سه‌راوی " كه‌ده‌ڵێت ئاماده‌یه‌ 24 ساڵ بۆ نه‌وشیروان بكوژێت، روونی ده‌كاته‌وه‌ ده‌سته‌و تاقمه‌كه‌ی نه‌وشیروان له‌چ بابه‌تێكن ولێكدانه‌وه‌ی باوه‌رِبوونی ئه‌مان به‌ئازادیی راده‌ربرِین، كارێكی قورس نییه‌. هه‌ڵبه‌ت له‌سه‌ر ئه‌و بۆچوونه‌ش ناكۆكیم هه‌یه‌، كه‌ده‌ڵێت "دیموكراسییه‌ت بۆته‌ رێگه‌ی ده‌ربازبوون له‌قه‌یرانه‌كان " به‌بۆچوونی من "دیموكراسییه‌كه‌ی كوردستان " له‌ناوه‌رِۆكه‌وه‌ میلیشیایی وعه‌شیره‌تییه‌، رێگه‌چاره‌ی ده‌ربازبوون نییه‌. به‌لاَم له‌م چوارچێوه‌یه‌دا، ئێوه‌ باسیده‌كه‌ن، واته‌ له‌م سیستمی میلیشیایی وعه‌شیره‌تییه‌دا، نه‌وشیروان ده‌توانێت كه‌سایه‌تییه‌كه‌ی بزووتنه‌وه‌ی كوردایه‌تی بێت، به‌لاَم پێموانییه‌ بتوانێت كه‌سایه‌تییه‌كی سه‌ره‌كی بێت. بۆیه‌ كه‌سێكی وه‌ك نه‌وشیروان مسته‌فا هیچ كات ناتوانێت ببێته‌ ئۆپۆزیسیۆنێكی كاریگه‌ر له‌كوردستانداو ببێته‌ هۆی رزگاركردنی خه‌ڵكی له‌هه‌لومه‌رجی ئه‌مرِۆی كورسدتاندا. به‌جیا له‌وه‌ش خودی نه‌وشیروان كه‌سێكه‌ به‌رپرسه‌ له‌م هه‌لومه‌رجه‌ی ئه‌مرِۆی كوردستان وژیانی ئه‌مرِۆی خه‌ڵكه‌كه‌ی. وه‌ك پێشتریش ئاماژه‌م پێدا، هیچ یه‌ك له‌بزووتنه‌وه‌ هه‌ڵگه‌رِاوه‌كانی "ینك " به‌ "نه‌وشیروان "یشه‌وه‌ له‌پێناو ماف وبه‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی خه‌ڵك و رزگاركردنیاندا دانه‌مه‌زراون وله‌مباره‌یه‌وه‌ ناكۆكییه‌كی گه‌وره‌یان نییه‌. ژیانی خه‌ڵك ونه‌بوونی خزمه‌تگوزاریی، مه‌سه‌له‌یان نییه‌، چاره‌نووسی كوردستان ورێگه‌چاره‌ی گونجاو بۆی، جێگه‌ی بایه‌خ نییه‌ بۆیان، سه‌ربه‌خۆیی كوردستان وپێكهێنانی ده‌وڵه‌تێكی سه‌ربه‌خۆ، ناتوانن خۆیانی لێبده‌ن، زیادكردنی مووچه‌و باشكردنی هه‌لومه‌رجی كار، لێیان نابیسترێت وبۆیان گرنگ نییه‌، مافه‌كانی خه‌ڵكی وكێشه‌ی ژنان ولاوان ومندالاَن له‌به‌رنامه‌یاندا جێگه‌ی نییه‌، ئه‌مانه‌و ده‌یان نموونه‌ی تری له‌م بابه‌ته‌ ده‌كرێت ریزبكرێن. واته‌ نه‌وشیروان مسته‌فا نه‌ ئه‌و كه‌سه‌یه‌ بتوانێت رابه‌ری بزووتنه‌وه‌ی كوردایه‌تی بێت به‌مانای كۆمه‌لاَیه‌تی وفراوانی وشه‌كه‌، نه‌ یه‌كێكیش بێت له‌كه‌سه‌ سه‌ره‌كییه‌كانی. به‌لاَم له‌هه‌مانكاتدا ده‌توانێت كه‌سێك بێت، نوێنه‌رایه‌تی بزووتنه‌وه‌یه‌كی ناسیۆنالیستی نارِازی بكات. به‌لاَم ئه‌وه‌ په‌یوه‌ندیی به‌به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی خه‌ڵكی كوردستانه‌وه‌ نییه‌، كه‌له‌م قه‌یرانه‌ی ئێستادا ژیان به‌سه‌رده‌به‌ن. كێشه‌ی نه‌وشیروان و "ریفۆرمیست "ه‌كانی تری ینك، كێشه‌یه‌كه‌ له‌سه‌ر دابه‌شكردنی سه‌روه‌ت وسامانی خه‌ڵكی كوردستان، كێشه‌یه‌كه‌ له‌سه‌ر ده‌سه‌لاَت وپله‌و پایه‌، كێشه‌یه‌كه‌ له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كێ ده‌بێته‌ سكرتێری ئاینده‌ی یه‌كێتی. ریفۆرمی نه‌وشیروان هیچ په‌یوه‌ندییه‌كی نییه‌ به‌باشبوونی هه‌لومه‌رج وژیان وگوزه‌رانی خه‌ڵكییه‌وه‌. به‌لاَم ئایا ده‌توانێت هێشتا له‌مه‌ی ئێستا خراپتری بكات؟! به‌ڵی ده‌توانێت.
كازیوه‌ ساڵح:لای هه‌مووان ئاشكرایه‌ ژیانی سیاسه‌تمه‌دارو به‌رِێوه‌بردنی سیاسیی ته‌واو دووره‌ له‌ژیانی فه‌یله‌سووف و رووناكبیرو ته‌نانه‌ت شۆرِشگێرِێكیش. هه‌رئه‌وه‌شه‌ وایكردووه‌ مێژووی جیهان یه‌ك ماندێلا و گاندی تێدا هه‌ڵكه‌وێت. هێزه‌ سیاسییه‌كانی كوردستان له‌بوونیانه‌وه‌ ناكۆك ویه‌كگوژن، تیایاندایه‌ مێژووی تاڵی له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌كان وهێزه‌كانی دی تۆماركردووه‌. هیچ پارتێكیشی تێدا نه‌ماوه‌ مێژووی تاڵی له‌گه‌ڵ لایه‌نێكدا تاقینه‌كردبێته‌وه‌ وده‌رئه‌نجامی تاڵیان ده‌رخواردی میلله‌ت نه‌دابێت، به‌لاَم كه‌سیان ناڵێن هه‌ڵه‌بووین، كه‌سیان ناڵێن پێویستمان به‌گۆرِان وبه‌خۆداچوونه‌وه‌و به‌خوردان هه‌یه‌. گه‌نده‌ڵی لوتكه‌ترین سیاسه‌تی ئه‌مرِۆی كورده‌، هه‌موو هاواریانه‌ گه‌نده‌ڵی ئیفلیجی كردووین به‌گه‌نده‌ڵه‌كانیشه‌وه‌، به‌لاَم كه‌سیان نایه‌ن كاری بۆ بكه‌ن و كه‌س پرۆگرامی بنبرِكردن پێشنیار ناكات. هه‌موو مرۆڤێك گیای هه‌ڵه‌یه‌، به‌لاَم تاچه‌ند كاتێك هه‌ستی به‌هه‌ڵه‌كانی خۆیكرد ئارِاسته‌ی پێچه‌وانه‌ی لادروست ده‌بێت ئه‌مه‌یان گرنگه‌، ده‌كرێ نه‌وشیروان خاوه‌نی هه‌ندێك كه‌موكورِیی بێت، به‌لاَم ئه‌مرِۆ ده‌ڵێت باپێچه‌وانه‌ی ئه‌و كه‌موكورِییانه‌ كار بكه‌ین، ده‌كرێت خاوه‌نی هه‌ندێك خاڵی ره‌ش بێت له‌مێژوویدا به‌لاَم هێشتا مێژووی ئه‌و له‌مێژووی زۆربه‌ی سیاسه‌تمه‌دارانی كورد سپیتره‌. بۆیه‌ گه‌ر هه‌وڵی ریفۆرم به‌شێوه‌یه‌كی دروست مامه‌ڵه‌ سیاسیی وكۆمه‌لاَیه‌تی ومرۆییه‌كان بباته‌وه‌، ببێته‌ فریادرِه‌سێك بۆ ئه‌و دۆخه‌ ناله‌باره‌ی ئێستای كوردستان، پێموایه‌ ئه‌وكات حزبه‌ ماركسییه‌كان نه‌ك لێی خۆشده‌بن، به‌ڵكو هاوكاریشی ده‌بن چونكه‌ به‌ره‌ی گه‌ل وئارامی گشتیی ئامانجی هه‌موو تاك وگروپێكه‌ كه‌هه‌ڵگری مۆراڵی مرۆییه‌. كاك نه‌وشیروان و هه‌ریه‌ك له‌و گروپانه‌ی دیش له‌ناو كوردستاندا گه‌ر خۆیان به‌ئۆپۆزیسیۆن ده‌زانن پێویسته‌ خۆیان له‌و یارییه‌ قێزه‌ون وباوانه‌ی كورد بپارێزن وئه‌وانیش وه‌ك حزبه‌ گه‌نده‌ڵه‌كان نه‌چنه‌ مه‌یدانی ناو وناتۆره‌ وباسی "ناوگه‌ڵ " كردنی یه‌كتره‌وه‌. ببن به‌هێزێك بۆ قێزه‌ونكردنی ئه‌و مۆراڵه‌ نه‌وییه‌و وه‌ك هێزه‌ ئۆپۆزیسیۆنه‌كانی ولاَتانی دیموكراسیی كێبرِكێیان له‌سه‌ر خزمه‌ت بێت، بۆ نموونه‌ یه‌كێتی یان پارتی تۆ خزمه‌تی پیشمه‌رگه‌و كه‌مئه‌ندام و منداڵ وژنت نه‌كردووه‌، ئه‌مه‌ به‌رنامه‌و خزمه‌تی منه‌ ویه‌كێتی وپارتیش پێویسته‌ هێنده‌ باوه‌رِیان به‌دیموكراسیی هه‌بێت ومۆڵه‌تیان بده‌ن وهه‌روه‌ها سامانی كوردستانیش وه‌ك سامانی گشتیی سه‌یر بكرێت وهێزه‌ ئۆپۆزیسیۆنه‌كانیش بودجه‌ی خۆیان هه‌بێت بتوانن به‌و خزمه‌تانه‌ هه‌ستن، ده‌نا گه‌ر لای كورد ئۆپۆزیسیۆنبوون نابووتكردنی یه‌كتره‌، ئه‌وا كورد ئێجگار ده‌وڵه‌مه‌نده‌ له‌و رووه‌وه‌و پێویستیی به‌زیاتر نییه‌. سه‌باره‌ت به‌مه‌سه‌له‌ی دیموكراسییه‌تیش، من پێموانییه‌ ته‌نیا دیموكراسییه‌ت بتوانێت كوردستان له‌و قه‌یرانه‌ جیاوازانه‌ ده‌ربازبكات، له‌زۆر خاڵدا دیموكراسییه‌تی بێ به‌رنامه‌ هه‌ندێ قه‌یرانی دروستكردووه‌ هاوسه‌نگه‌ له‌گه‌ڵ ئه‌و كێشانه‌ی تۆتالیتارییه‌ت دروستیكردووه‌. كێشه‌ی كوردستان نه‌شاره‌زایی به‌رِێوه‌بردن ونه‌بوونی سیستمێكی كۆمه‌لاَیه‌تی وسیاسیی ویاسایی دروسته‌ بۆ به‌رِێوه‌بردن، ئیداره‌ی دروست داینه‌مۆی كۆمه‌ڵی دروسته‌، سرِینه‌وه‌ی ئه‌و هه‌موو هاوكێشه‌ نادروسته‌و راهێنانی خه‌ڵكیش بۆ پابه‌ندبوون به‌ئیداره‌یه‌كی دروست كارێكی ئاسان نییه‌، به‌لاَم هه‌بوونی بزووتنه‌وه‌كه‌، شڵه‌قاندنی كۆمه‌ڵێكی چه‌قبه‌ستوو وسیاسه‌تێكی بارگاوییه‌ بۆ دۆزینه‌وه‌ی ستراتیژی نوێ وناچاربوونی بیركردنه‌وه‌ له‌نۆژه‌نكردنی سیستمی به‌رِێوه‌بردن. ئاسان نه‌بوونی هه‌وكردن و وه‌رگرتنی هه‌ر هه‌وڵێكی نوێ نه‌ك ته‌نیا سیاسیی به‌ڵكو له‌هه‌موو بواره‌كانی دیدا به‌هۆی ئه‌و قه‌یرانه‌ ئه‌خلاقییه‌وه‌ كه‌تاكی كورد به‌به‌ره‌ی ده‌سه‌لاَت وهاوولاَتییه‌وه‌ به‌هۆی سێ قه‌یرانه‌كه‌ی دی تێوه‌ی گلاوه‌. ئه‌و قه‌یرانی ئه‌خلاقییه‌ واده‌كات له‌كاتی ده‌ركه‌وتنی هه‌ر پرِۆژه‌یه‌كدا بۆ چاككردنی بارودۆخی كوردستان، ته‌نانه‌ت پرِۆژه‌ تاكرِه‌وه‌ ناسیاسییه‌كانیش له‌ئاستی تاكه‌ كه‌سێكدا كه‌ته‌نیا سه‌ربه‌رزییه‌ بۆ ناوی كورد، جۆره‌ها رێگه‌ی نامه‌شروع و ناشه‌ریفانه‌ ده‌دۆزرێته‌وه‌ بۆ لێدان وناشیرینكردن وله‌باربردنی، به‌لاَم ته‌نیا یه‌ك بۆچوونی ئه‌كادیمی، زانستیی، سیاسیی ومرۆیی دروست سه‌باره‌ت به‌و پرِۆژه‌یه‌ ناكه‌وێته‌ روو. به‌ده‌یان قه‌ڵه‌مبده‌ستی خۆفرۆش، مرۆڤی ناكامڵ ونانیشتمانیی هیچ بیر له‌وه‌ ناكه‌نه‌وه‌ به‌ده‌یان ده‌زگای سیخورِیی میتی توركیی وئیتلاعات وبه‌عس له‌كوردستاندا له‌لایه‌ن كورده‌وه‌ به‌رِێوه‌ ده‌برێت، بچووكترین هه‌وڵ بۆ گۆرِینی دۆخی كوردستان بۆ باشتر ئیفلیج ده‌كات وجۆره‌ها ناووناتۆره‌ وكرداری نامرۆڤانه‌ به‌پاڵپشتیی بلاَوكراوه‌كان بلاَوده‌كاته‌وه‌، به‌ده‌یان رۆژنامه‌نووس به‌ناوی جیاواز به‌پاره‌ بۆ دوو به‌ره‌ی جیاواز ودژ به‌یه‌ك ودوو كه‌سێتی دژ به‌یه‌ك ده‌نووسن وئاژاوه‌ درووست ده‌كه‌ن، ناوێك له‌به‌رژه‌وه‌ندیی لایه‌كیان دژی ده‌نووسێت وبه‌ناوێك به‌رگریی لێده‌كات وله‌هه‌ردوولا پاره‌ وه‌رده‌گرێت وئه‌مه‌ داهێنانه‌ ئه‌خلاقییه‌ نوێیه‌كانی كورده‌، به‌ده‌یان خۆفرۆش چیرۆكی ئاژاوه‌گێرِیی ونائارامیی له‌كوردستاندا درووستده‌كات كه‌هه‌وڵه‌كانیان ته‌نیا له‌به‌رژه‌وه‌ندیی ئه‌و ده‌زگا سیخورِییانه‌دایه‌، هه‌تا هێزێكی ئۆپۆزیسیۆنی دژه‌ هه‌ردوولا درووست نه‌بێت "ده‌سه‌لاَتی گه‌نده‌ڵ وئه‌و بچووكه‌ سیخورِانه‌ش كه‌به‌ناوی ئۆپۆزیسیۆن وگه‌ل وكۆمه‌ڵێ ناوی دی ره‌وشتی مرۆڤانه‌ی كورد داده‌به‌زێنن " ئه‌گه‌ر هێڵێكی بارێكی دیموكراسیی هه‌بێت ئه‌بیوز ده‌كرێت.
پشكوَنه‌جمه‌دین: ته‌نگژه‌كه‌ی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان، له‌قۆناغی ئێستایدا، زۆر له‌وه‌ قووڵتر وجیددیتره‌ كه‌گه‌مه‌ی نێوان تاڵه‌بانی ونه‌وشیروان مسته‌فا بێت. داخۆ چاره‌نووسی ئه‌م ته‌نگژه‌یه‌ به‌كوێ ده‌گات؟ داخۆ نه‌وشیروان مسته‌فاو ره‌وته‌ ریفۆرمخوازه‌كان، ده‌كارن وئه‌وه‌یان له‌باردایه‌ كه‌گۆرِانكاریی ریشه‌یی له‌سیستمی حیزب وده‌سه‌لاَتدا بكه‌ن؟ ره‌نگه‌ مرۆڤ نه‌كارێت وه‌رامێكی ره‌ها به‌ئه‌رێ یاخود نه‌رێ بداته‌وه‌، به‌لاَم سرووشت وپێكهاته‌ی ئه‌م ره‌وتانه‌، ئه‌و كایه‌و فه‌زایانه‌ی كاری فیكریی وسیاسییان تێداده‌كه‌ن، ئه‌و كه‌ره‌سه‌و ئامرِازانه‌ی به‌كاریان ده‌به‌ن، ئه‌و بینین وروانگه‌یه‌ی لێیانه‌وه‌ ده‌رِوانن، ناتوانن مژده‌به‌خشی گۆرِانێكی هه‌مه‌لایه‌نه‌ی مه‌زن بن. نه‌وشیروان وره‌وته‌كان، یه‌كێتی وده‌سه‌لاَته‌كه‌ی ره‌ت ناكه‌نه‌وه‌و نایانه‌وێت ده‌ست له‌م حیزبه‌، مێژووه‌كه‌ی وسه‌روه‌رییه‌كانی هه‌ڵگرن. ئه‌وانه‌ له‌هه‌وڵی گۆرِینی حیزب وده‌سه‌لاَتدان بۆ ئه‌و فۆرم ونێوه‌رِۆكه‌ی كه‌خۆیان ده‌یبینن. گرتنه‌به‌ری ئه‌م رێچكه‌و رێبازه‌ بۆ ئه‌نجامدانی ریفۆرم له‌حیزب وده‌سه‌لاَتدا "به‌جیا له‌دروستبوون یاخود نادروستبوون "ی، كێشه‌یه‌كی ده‌یان ره‌هه‌ندی قووڵی خولقاندووه‌و چه‌ندین ئه‌گه‌ری بۆ به‌لاداكه‌وتنی، له‌به‌رده‌م خۆیدا داناوه‌. له‌نێوان ئه‌گه‌ره‌كاندا، ئه‌گه‌ری رێككه‌وتن "ته‌وافق "و دۆزینه‌وه‌ی پلاتفۆرمێكی هاوبه‌ش بۆ رێكخستنه‌وه‌ی ماڵ پرِ ئاژاوه‌ی یه‌كێتی، دابه‌شاندنه‌وه‌ی كارو ده‌سه‌لات له‌ئۆرگانه‌كانی حیزب وده‌سگاكانی حكومه‌تدا، چانسێكی گه‌وره‌ی هه‌یه‌. له‌كوردستانداو له‌نێو كۆمه‌لاَنی خه‌ڵكدا، بێزاریی ونارِه‌زاییه‌كی فراوان به‌رامبه‌ر سیستمی حكومرِانی وئه‌و وێرانییه‌ی له‌م ده‌سه‌لاَته‌ كه‌وتۆته‌وه‌ هه‌یه‌. هه‌موو ئه‌و سه‌ركرده‌و ره‌وت وكه‌سانه‌ی له‌بواری سازاندنی هێزی گۆرِان ورێبه‌رایه‌تیكردنی خه‌ڵكدا هه‌ڵده‌سوورِێن، به‌جیا له‌ئه‌زموونی سیاسیی رابردوویان وئه‌وه‌ی كه‌هێزه‌ چه‌په‌كانی كوردستان، چ ئه‌زموونێكیان له‌گه‌ڵیاندا هه‌بووه‌، ئه‌ركێكی گه‌وره‌یان له‌ئه‌ستۆیه‌، به‌رنامه‌و ئاگێندایه‌كی رۆشنترو فراوانتریان گه‌ره‌كه‌، بیر، ئامرِاز، كه‌ره‌سته‌ی كاریگه‌رتریان پێویستن! ئه‌م پرۆسه‌ی ریفۆرمه‌، كارێكی درێژخایه‌نه‌و پشووی درێژو له‌خۆبوردن وقوربانیدانی ده‌وێت. پرۆسه‌ی ریفۆرم وچاكسازیی ده‌بێت له‌هه‌موو كایه‌ جیاوازه‌كانی كۆمه‌ڵگه‌دا بگه‌رِێت وهه‌ژانێكی قووڵ له‌ئه‌قڵ وكولتووری كه‌مینه‌ی ده‌سته‌بژێر وپاشتریش كۆمه‌ڵگه‌دا درووست بكات. ئه‌مه‌ تێگه‌یشتنێكی سه‌رپێی وهه‌ڵه‌یه‌كی كوشنده‌یه‌، ئه‌گه‌ر هیوای ئه‌نجامدانی ریفۆرم وگۆرِانكاریی ریشه‌یی سیاسیی وكۆمه‌لاَیه‌ێتیی كۆمه‌ڵگه‌یه‌كی وێرانی وه‌ك كۆمه‌ڵگای خۆمان، له‌كه‌س وسه‌ركرده‌یه‌كدا ببینین!. ده‌كرێت وده‌شێت سیاسه‌تكارێكی به‌ئه‌زموونی وه‌ك نه‌وشیروان مسته‌فا، ئه‌گه‌ر فه‌زاو زه‌وینه‌ی له‌باری بۆ برِه‌خسێت، شێوه‌یه‌ك له‌گۆرِانكاریی وچاكسازیی له‌حیزبه‌كه‌یدا بكات وئه‌مه‌ش، كه‌م وزۆر كاركردێك له‌سه‌ر سیستمی ده‌سه‌لاَت له‌كوردستاندا دابنێت. به‌لاَم دابه‌شبوونی ده‌سه‌لاَت له‌نێوان دوو حیزبی گه‌وره‌داو هه‌بوونی كۆمه‌ڵێك ئیشكالاتی زۆر جیددی وكاربرِ له‌بینای سیستمی سیاسییدا، كێشه‌كه‌یان گه‌لێك ئاڵۆز وپێچه‌ڵپێچ كردووه‌.

ئاماده‌كاری ته‌وه‌ره‌: ئاسۆ عوسمان

وێنه‌ی بابه‌ت کۆنفراسی گشتی کۆمه‌ڵه‌ تایبه‌ت به‌شرۆڤه‌